นิยามที่สะท้อนมุมมองของ นางสาวพชร เดชโพธิ์ นักศึกษาชั้นปีที่ 4 สาขาวิชาความสัมพันธ์ระหว่างประเทศและการพัฒนา คณะการทูตและการต่างประเทศ มหาวิทยาลัยรังสิต ผู้มองการเรียนรู้ด้านการทูตไม่ใช่เพียงศาสตร์ว่าด้วยความสัมพันธ์ระหว่างรัฐ หากแต่คือกระบวนการเรียนรู้ที่หล่อหลอมให้เข้าใจความแตกต่างทางความคิด วัฒนธรรม และบริบททางสังคมของผู้คนทั่วโลกอย่างลึกซึ้ง ผ่านทั้งการเรียนการสอนเชิงวิชาการและประสบการณ์จริงในเวทีนานาชาติ

นางสาวพชร เดชโพธิ์ (แพตตี้) นักศึกษาชั้นปีที่ 4 สาขาวิชาความสัมพันธ์ระหว่างประเทศและการพัฒนา คณะการทูตและการต่างประเทศ มหาวิทยาลัยรังสิต กล่าวว่า ตนสนใจเรื่องราวด้านการเมือง สังคม และความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ จึงมองหามหาวิทยาลัยที่เปิดคณะด้านนี้

“แรงบันดาลใจในการเลือกเรียนด้านการทูต เริ่มต้นจากความสนใจส่วนตัวตั้งแต่ระดับมัธยมศึกษา ประกอบกับความเชื่อที่ว่า โลกที่ดีกว่าสามารถเกิดขึ้นได้ผ่านความสัมพันธ์ระหว่างประเทศ รวมถึงการได้รับฟังประสบการณ์จากรุ่นพี่คณะการทูตและการต่างประเทศ (SDIS) ผ่านกิจกรรม Open House ซึ่งช่วยยืนยันความมั่นใจว่ามหาวิทยาลัยรังสิตคือสถาบันที่เหมาะสม เป็นมหาวิทยาลัยที่ตอบโจทย์ของเราค่ะ  เมื่อได้เข้ามาเรียน แพตตี้ว่าหลักสูตรการทูตของมหาวิทยาลัยรังสิตไม่ได้จำกัดอยู่เพียงการเรียนแบบบรรยาย แต่เปิดโอกาสให้นักศึกษาได้เรียนรู้นอกห้องเรียนอย่างต่อเนื่อง ทั้งการศึกษาดูงานและภาคสนามในหน่วยงานสำคัญ เช่น กระทรวงการต่างประเทศ กระทรวงพาณิชย์ รัฐสภา รวมถึงกิจกรรมจำลองสถานการณ์ในระดับสากล การเรียนการสอนเน้นการอภิปราย แลกเปลี่ยนความคิดเห็น และการทำงานเป็นทีม เพื่อฝึกกระบวนการคิดเชิงวิเคราะห์และการสื่อสารอย่างมืออาชีพ หนึ่งในรายวิชาที่สร้างความประทับใจเป็นพิเศษคือ Public Policy Analysis ซึ่งเป็นรายวิชาที่ท้าทายและต้องอาศัยการคิดวิเคราะห์อย่างเป็นระบบ พวกเราได้เรียนรู้การออกแบบนโยบายสาธารณะจากปัญหาสังคมของประเทศต่าง ๆ ตั้งแต่การศึกษาข้อมูล การวิจัย การอภิปราย ไปจนถึงการเสนอแนวทางแก้ไข เสมือนได้สวมบทบาทเป็นผู้กำหนดนโยบายจริง นอกจากนี้ หลักสูตรยังให้ความสำคัญกับการเรียนรู้เชิงปฏิบัติผ่านการจำลองบทบาททางการทูต (Simulation) โดยเฉพาะในรายวิชา Diplomacy and Negotiations ซึ่งนักศึกษาจะได้สวมบทบาทเป็นนักการทูต ผู้แทนประเทศ หรือผู้บริหารระดับสูงในการประชุมระหว่างประเทศ รุ่นของแพตตี้ได้จำลองสถานการณ์ความขัดแย้งระหว่างรัสเซีย–ยูเครน โดยมีการจัดโครงสร้างการประชุมในลักษณะเดียวกับองค์การสหประชาชาติ ช่วยให้นักศึกษาเข้าใจบทบาท หน้าที่ และกระบวนการทางการทูตอย่างเป็นรูปธรรม ทุกวิชา หรือทุกการทำกิจกรรม อาจารย์จะคอยเป็นทั้งผู้ถ่ายทอดความรู้ และที่ปรึกษา ที่สำคัญอาจารย์เปิดโอกาสให้นักศึกษาปรึกษาได้ทั้งด้านการเรียนและเส้นทางอาชีพ พร้อมสนับสนุนโอกาสในการเข้าร่วมกิจกรรมหรือการประชุมระดับนานาชาติ ตรงนี้เป็นประสบการณ์นอกห้องเรียนที่หาได้ยากค่ะ”

ในช่วงการฝึกงาน แพตตี้มีโอกาสเข้าฝึกงาน ณ สถานเอกอัครราชทูตไทย ณ กรุงอังการา สาธารณรัฐตุรกี โดยปฏิบัติงานภายใต้ฝ่ายการเมืองและเศรษฐกิจ มีหน้าที่หลักในการศึกษาวิจัยและจัดทำรายงานด้านความสัมพันธ์ทางการเมืองและเศรษฐกิจของประเทศตุรกี รวมถึงประเทศในเขตอาณา ได้แก่ จอร์เจีย มาซิโดเนียเหนือ เติร์กเมนนิสถาน และอาเซอร์ไบจาน

“ประสบการณ์ฝึกงานครั้งนี้ เป็นช่วงเวลาที่ดีมากค่ะ เปิดโอกาสให้แพตตี้ได้เรียนรู้การสื่อสารทางการทูตอย่างใกล้ชิด ทั้งการร่างเอกสารทางการทูต เช่น Note Verbale และ Telex การเข้าร่วมประชุมระดับสูง การติดตามสถานการณ์การเมืองและเศรษฐกิจระหว่างประเทศ ตลอดจนการมีส่วนร่วมในการจัดงานและพิธีการทางการทูต รวมถึงงานกงสุลสัญจร ซึ่งทำให้เห็นบทบาทของนักการทูตในฐานะผู้แทนประเทศและผู้ให้บริการประชาชนในต่างแดนอย่างชัดเจน การฝึกงานช่วยเปลี่ยนมุมมองต่ออาชีพการทูตจากที่เคยเข้าใจว่าเป็นเพียงการเจรจาในเวทีระหว่างประเทศ ไปสู่การตระหนักถึงความหลากหลายของภารกิจ ทั้งด้านการบริหาร งานพิธีการ การดูแลคนไทยในต่างประเทศ และการทำงานเชิงประสานความร่วมมือระหว่างประเทศในหลายมิติ”

ตลอด 4 ปี ในรั้วมหาวิทยาลัย สำหรับคณะการทูตและการต่างประเทศ แพตตี้เชื่อว่าทักษะสำคัญที่สุดที่นักศึกษาสายนี้ควรมีคือ ทักษะการสื่อสารข้ามวัฒนธรรม (Cross-cultural Communication Skills) ซึ่งเป็นหัวใจของการทำงานในโลกที่เต็มไปด้วยความหลากหลาย พร้อมทั้งเน้นย้ำว่าการเรียนการทูตเปิดโอกาสให้นักศึกษาได้ทำงานร่วมกับเพื่อนต่างชาติ เข้าร่วมโครงการและการประชุมระดับนานาชาติ ซึ่งช่วยหล่อหลอมให้เติบโตเป็นพลเมืองโลก (Global Citizen)

“ความยากไม่ยากขึ้นอยู่กับใจ หากพร้อมเรียนรู้ก็ไม่มีอะไรที่เป็นไปไม่ได้ นิยามประจำตัวที่แพตตี้ท่องเอาไว้อย่างขึ้นใจค่ะ”

***************************